Strona główna > Morela Somo

MORELA POSPOLITA


Armeniaca vulgaris

POCHODZENIE
Roślina z rodziny różowatych wywodząca się z Azji (od Azji Mniejszej aż po Chiny). Obecnie uprawiana na różnych kontynentach.

MORFOLOGIA
POKRÓJ - drzewo lub krzew osiągające maksymalnie 5 metrów wysokości.
LIŚCIE - podwójnie piłkowane, o jajowatym kształcie.
KWIATY - na roślinie pojawiają się przed rozwojem liści. Ich pięciopłatkowa korona zazwyczaj ma biały kolor, sporadycznie różowy. Ponieważ morele kwitną 2-4 tygodnie wcześniej niż inne drzewka owocowe (III-IV) ich narażone na przymrozki kwiaty potrafią przemarznąć jeśli nie są zabezpieczone.
OWOCE - mięsisty, kulisty, lekko spłaszczony pestkowiec o wadze 30-70g. Pomarańczowa skórka z rumieńcem otacza słodki miąższ w tym samym lub bardziej żółtym kolorze. Zawiera on dużo cukrów owocowych (ok. 10%), pektyny, różne kwasy organiczne, flawonoidy, olejki lotne, witaminy (C, A, B1, B2, B6, PP, kwas pantotenowy), składniki mineralne (miedź, potas, fosfor, wapń, żelazo, siarka, kobalt, jod, selen, cynk, mangan, magnez). Jedna szklanka soku z owoców moreli zaspakaja 100% dziennego zapotrzebowania organizmu na witaminę C, a dodatkowo poprawia stan paznokci i włosów. Taki sok usprawnia między innymi pracę układu krążenia, zwalcza anemię, podnosi jakość widzenia, poprawia apetyt i ogólnie wzmacnia organizm. Owoce moreli, zbierane w zależności od gatunku od VII do VIII, zazwyczaj jemy na surowo, ale możemy je śmiało przetwarzać domowymi sposobami. Bardzo smaczne są różnego rodzaju kompoty, dżemy, soki morelowe. Można się także pokusić o wytworzenie morelowego alkoholu o nazwie barack.

WYMAGANIA
GLEBA - morela udaje się na niemal każdej dość żyznej i ciepłej glebie. Nie znosi natomiast ziem torfowych i podmokłych z wodą gruntową tuż pod powierzchnią. Nie będzie też najlepiej rosła na głębokich piaskach lub ciężkich, suchych i twardych ziemiach.
NASŁONECZNIENIE - w naszym klimacie konieczne są stanowiska ciepłe, słoneczne, osłonięte od zimnych wiatrów, ponieważ Polska stanowi północną granicę występowania moreli w Europie.
MROZOODPORNOŚĆ - przy dużej pokrywie śnieżnej morela może wytrzymać nawet minus 25-300C, ale bez śniegu korzenie mogą zginąć już przy -120C. Dodatkowo morela kwitnie dość wcześnie więc jej kwiatom grożą wiosenne przymrozki. Dlatego konieczne jest odpowiednie zabezpieczanie tej rośliny na zimę.

PIELĘGNACJA
Morele najlepiej jest sadzić przy parkanach, altanach, pergolach itp. miejscach. Osłony tego typu zapewniają jej ochronę przed mroźnym, zimowym wiatrem, a dodatkowo mogą ułatwić okręcenie jej na zimę słomą.
Morela jest rośliną samopylną dlatego nie musimy dodatkowo sadzić innej odmiany zapylającej.
Ponieważ kwiaty tej rośliny są bardzo wrażliwe na późne przymrozki można spróbować osłonić wiosną jej pędy przed słońcem, aby opóźnić rozwój pąków kwiatowych (ewentualnie zostawić zimowe osłony aż do końca IV).
Morele uprawia się najczęściej w formie krzaczastej. Oprócz kształtowania jej po posadzeniu, roślina nie wymaga większego cięcia (usuwa się jedynie chore pędy). Łatwo tworzy naturalną, niezagęszczoną koronę.
Aby uchronić morelę przed atakiem mszyc dobrze jest wczesną wiosną spryskać ją odpowiednim preparatem. Przeciwko szarej zgniliźnie drzew pestkowych opryskujemy morele 0,7% cieczą bordoską lub 2% cieczą siarkowo-wapienną. Zabieg ten wykonujemy tuż przed i tuż po kwitnieniu. Latem zakopujemy mumie i gnijące owoce by powstrzymać rozsiewanie zarodników grzyba wywołującego szarą zgniliznę.
Morele nawozimy tak samo jak inne gatunki drzew pestkowych. Idealne są tu nawozy organiczne (obornik, kompost) oraz nawozy mineralne azotowe, potasowe i fosforowe. W przypadku gleb kwaśnych, co 3-4 lata, powinno się stosować 3-6kg węglanu wapnia pod każde drzewko moreli.
Morela nie znosi suszy. Należy zapewnić jej umiarkowaną ilość wilgoci, w razie potrzeby podlewając ją co 3-4 dni.

CIEKAWOSTKI/UWAGI
Badania genetyczne wykazały, że przodkami moreli były drzewa migdałowe.
Rodzaj morela obejmuje takie gatunki jak: morela zwyczajna, syberyjska, mandżurska i ansu.
Spożywać można również środek dojrzałej pestki moreli. Przypomina on gorzki migdał. Ze względu na sporą zawartość amygdaliny, nie powinno się tego robić w zbyt dużych ilościach.
Morele były uprawiane w Chinach już 2000 lat p.n.e. Aleksander Wielki odkrył je w Armenii (stąd ich łacińska nazwa) i stamtąd przywiózł do Grecji, skąd w XIII w rozpowszechnił się po innych krajach europejskich.
Do XVIII w traktowano morele jako rodzaj brzoskwini.
Entuzjaści mogą spróbować uprawy moreli w donicach.
Olej z nasion moreli wykorzystywany jest do celów farmaceutycznych i perfumeryjnych. Jest świetnym olejkiem nośnikowym do masażu ze względu na delikatny zapach, bogactwo białek i wolne jełczenie na powietrzu.
KONFITURY MORELOWE Z MELISOWĄ NUTKĄ - 1kg pięknych owoców moreli umyć, osuszyć, wypestkować i drobno pokroić. Zasypać 1kg cukru żelującego, wymieszać i doprowadzić do wrzenia. Gotować stale mieszając 4 minuty. Krótko przed końcem gotowania dodać opłukaną, osączoną i posiekaną melisę (6-10 listków). Gorącymi konfiturami wypełniać po brzegi wyparzone słoiki.

CHARAKTERYSTYKA ROŚLINY
okres owocowaniaVIII
nasłonecznieniestanowiska słoneczne
mrozoodpornośćdobra
przycinanietak
odczyn glebyzbliżony do obojętnego
wilgotność glebyumiarkowana
rodzaj glebypiaszczysto-gliniasta


GALERIA ZDJĘĆ

owoce Moreli Somo

Inne moje krzewy:
Agrest bezkolcowy pienny
Agrest Hinnonmaki krzacz.
Agrest Hinnonmaki Rot pienny
Aronia
Berberys czerwony
Berberys zielony
Bez Czarny Haschberg
Bluszcz karboway
Bluszcz Pospolity
Brzoskwinia Dixired
Brzoskwinia Harnaś
Brzoskwinia Harrow Diamond
Brzoskwinia Inka
Brzoskwinia Rakoniewicka
Brzoskwinia Saturn
Budleja Fioletowa
Budleja różowa
Budleja Żółta
Bukszpan
Bukszpan 4-letni
Bukszpan formowany - drzewko
Bukszpan formowany dwie kule
Bukszpan formowany nr 2
Czereśnia Burlat
Czereśnia Lapins
Czereśnia Regina
Czereśnia Rivan
Czereśnia Summit
Czereśnia Sweetheart
Czereśnia Van
Czereśnia Vega
Dereń Biały
Dereń Jadalny szczepiony 160cm
Dereń Rozłogowy
Dyptam Jesionolistny
Dziurawiec Barwierski
Dziurawiec Hidcote
Forsycja
Forsycja Maluch
Glediczja Trójcierniowa
Głóg Paul's Scarlet
Grusza Chojuro
Grusza Generał Leclerc
Grusza Klapsa Faworytka
Grusza Klapsa Red Faworytka
Grusza Komisówka
Grusza Konferencja
Grusza Lukasówka
Guzikowiec Zachodni
Hakuro 100szt
Hortensja Annabelle
Hortensja Grandiflora
Hortensja Limelight
Hortensja Niebieska
Hortensja Pinky Winky
Irga pienna
Irga Pozioma
Irys Variegata
Jabłoń Ananas Berżenicki
Jabłoń Antonówka Zwykła
Jabłoń Cortland Wicki
Jabłoń Gorączka Złota
Jabłoń Grochówka
Jabłoń Koksa pomarań.
Jabłoń Kosztela
Jabłoń Kronselka
Jabłoń Ligol
Jabłoń Malinówka Oberlandzka
Jabłoń Papierówka
Jabłoń Szampion
Jabłoń Szara Reneta
Jabłoń Sztetyna zielona
Jabłoń Złota Reneta
Jabłoń Zorza
Jagoda Kamczacka Jolanta
Jarząb Szwedzki
Jarzębina Moravica
Jarzębogrusza
Jaśminowiec Panieński Pełny
Jaśminowiec Wonny
Jeżyna bezkolcowa
Juka Ogrodowa 3l
Juka Ogrodowa kopana
Kalikarpa
Kalina Buldeneż
Katalpa Surmia
Kielichowiec Wonny
Klon Faassen's Black
Klon Flamingo
Klon Jesionolistny żółty
Klon Odessanum
Kostrzewa Sina
Lawenda
Leszczyna Cosford
Leszczyna Czerwona
Leszczyna Kataloński
Leszczyna Webba Cenny
Ligustr
Lilak Meyera
Lilak Meyera pienny
Mahonia
Malina Jesienna
Migdałek Biały
Migdałek Biały Pienny
Migdałek Pienny
Migdałek Pienny mały
Migdałek różowy krzacz.
Morela Early Orange
Morela Sierena
Morela Somo
Morwa Czarna 150cm
Nektaryna Harco
Obiela
Oliwnik Wąskolistny
Orzech Włoski
Owoce Pigwowca 2,5-4cm
Owoce Pigwowca extra
Owoce Pigwy
Perukowiec Czerwony
Pęcherznica Czerwona
Pęcherznica Żółta
Pęcherznica Żółta pienna
Pięciornik Różowy
Pięciornik Żółty
Pigwa Gruszkowa
Pigwowiec Japoński
Pigwowiec Japoński 10szt
Piwonia jasnoróżowa
Piwonia różowa
Platan
Porzeczka biała (2 letnia)
Porzeczka biała pienna
Porzeczka Czarna
Porzeczka Czarna 10szt
Porzeczka Czarna Pienna
Porzeczka Czerwona
Porzeczka Czerwona pienna
Porzeczka Krwista
Porzeczkoagrest forma krzacz.
Porzeczkoagrest Josta na pniu
Rajska Jabłoń Ola
Rajska Jabłoń Royalty
Renkloda Althana
Renkloda Jerozolimka
Renkloda Ulena
Robinia Frisia
Robinia szczeciniasta
Róża angiels. herbac., parkowa
Róża Barbara
Róża Bonica
Róża Casanova
Róża Chopin
Róża czerwona mini
Róża czerwona pnąca
Róża Czerwona Wielkokwiatowa
Róża Double Delight
Róża Excelsa
Róża Herbaciana Parkowa
Róża Karpatia
Róża Kronerburg
Róża malinowa wielkokwiatowa
Róża Multiflora
Róża parkowa różowa
Róża pn. Hendel
Róża pn. miniaturowa różowa
Róża pn. niebieska wielkokwiat
Róża pnąca różowa
Róża pomarańczowa
Róża purpurowa
Róża Różowa Wielkokwiatowa
Róża Rugosa
Róża Rugosa pełna- szczepiona
Róża seledynowa
Róża żółta pnąca
Róża Żółta Wielkokwiatowa
Śliwa Pissardii
Śliwa President
Świdośliwa
Tamaryszek
Tawuła Crispa
Tawuła Goldflame
Tawuła Goldmound
Tawuła Grefsheim
Tawuła van Houtte
Tawułka Arendsa Biała
Tawułka Arendsa Czerwona
Tawułka Arendsa Jasno-róż.
Tawułka Arendsa Różowa
Trzmielina 'Emerald 'n' Gold'
Trzmielina Biało-Ziel
Trzmielina Blondy
Trzmielina żółto-ziel. pienna
Wawrzynek Wilczełyko
Weigela Biała
Weigela Bristol Ruby
Weigela Nana Purpurea
Weigela Nana Variegata
Weigela Styriaca
Weigela Styriaca pienna
Węgierka Wangenheima
Węgierka Zwykła
Wiąz Holenderski
Wiąz Variegata
Wiciokrzew Inga
Wiciokrzew Japoński marmurkowy
Wiciokrzew Pomorski
Wierzba Babilońska
Wierzba Hakuro
Wierzba Hakuro krzacz.
Wierzba Hakuro Pienna
Wierzba Integra
Wierzba Iwa
Wierzba Mandżurska
Wierzba Płacząca
Wierzba Płacząca 10szt
Wierzba Purpurowa
Wierzba Smocza
Winobluszcz Pięciolistkowy
Winobluszcz Trójklapowy
Winogron Fredonia
Winogron Iza Zaliwska
Winogron Swenson Red
Winorośl Chrupka Różowa
Wiśnia Groniasta Ujfehertoi
Wiśnia Lucyna
Wiśnia Łutówka
Wiśnia Łutówka 2 letnia
Wiśnia Nefris
Wiśnia Pandy
Złotlin
Złotokap 0,7-1m
Złotokap 100cm
Złotokap Alpejski
Żurawina Early Black
Żylistek Pink Pom-Pom
Żylistek Scabra
Żylistek Strawberry Fields